“Το πείραμα” (Das experiment) βασίζεται σε πραγματική ιστορία. Ψάχνοντας στο Google πράγματι έπεσα στην ιστοσελίδα όπου εξιστορείται πλήρως το ψυχολογικό πείραμα (αρρωστημένο κατά τη γνώμη μου) που έγινε στο Πανεπιστήμιο του Stanford το 1971. Όσο φρικτό και ν’ ακούγεται, οι ειδικοί θέλοντας ν’ απαντήσουν στο ερώτημα “τί συμβαίνει εάν βάλεις καλούς ανθρώπους σε ένα κακό περιβάλλον;” έβαλαν εθελοντές φοιτητές σε συνθήκες φυλακής με κάποιους από αυτούς να παριστάνουν τους φυλακισμένους και κάποιοι τους δεσμοφύλακες.
Η γερμανική ταινία διασκευάζει πειστικότατα αυτή την ιστορία. Ξεφεύγει από τα χολιγουντιανά πρότυπα, είναι αληθοφανέστατη, βίαια και απολύτως ενοχλητική. Χωρίς εντυπωσιασμούς ή εφέ δείχνει ακριβώς αυτή την ιστορία. Κλειστοφοβικό περιβάλλον, υποτονικοί φωτισμοί, δυνατές ερμηνείες. Παρόλο που οι σκηνές μπορεί να θεωρηθούν άκρως ενοχλητικές, μάλλον για μια κατάδυση στα άδυτα της ανθρώπινης ψυχής πρόκειται.
Δείχνει πως μια ομάδα συνηθισμένων ανθρώπων με δουλειά, με οικογένεια και παιδιά, μετατρέπονται σε τέρατα όταν βγουν από συνηθισμένο τρόπο ζωής που τους περιβάλλει. Η σταδιακή μετάβαση προς τη σκοτεινή πλευρά είναι αναπόφευκτη, η αίσθηση του χώρου και του χρόνου χάνεται, μέχρι την τελική αλλοτρίωση του χαρακτήρα που οδηγεί σε ασυνήθιστα βίαιες πράξεις.
Πάνε 15 και βάλε χρόνια από το την “Τελευταία Σταυροφορία” και η… αδημονία για έναν ακόμη Indiana Jones τελείωσε με το “Βασίλειο του Κρυστάλλινου Κρανίου”. Η γενιά μου μεγάλωσε με τις ταινίες του παλαβού αρχαιολόγου που έχει συνδεθεί με την… κινηματογραφική μας ωριμότητα και φέρνει στο νου όλη εκείνη τη στενοχώρια που νιώθαμε πιτσιρικάδες όταν τελείωνε το έργο και άναβαν τα φώτα.
Ο μονίμως… ταλαιπωρημένος από το ξύλο και τις κακουχίες, σαρκαστικός και γκομενιάρης, με αστείρευτο χιούμορ και μόνιμη ευστροφία. Ο ιδανικός ήρωας που, μακριά από τα ψηφιακά εφέ, αρκείται στον εντυπωσιασμό που έτσι κι αλλιώς προκαλεί η δουλειά του, οι χώρες που επισκέπτεται, τα μυστήρια που λύνει.
Κάπως έτσι ο γερασμένος πλέον Indy μας αποζημιώνει με μια ακόμη κλασική περιπέτεια. Άφθονα κυνηγητά, κακοί-καρικατούρες και μια πανέμορφη Cate Blanchett με ρώσικη προφορά να δίνει ρεσιτάλ κακίας και απληστίας. Ένα ακόμη τραβηγμένο σενάριο, αλλά τί μας νοιάζει; Ο αγαπημένος και νοσταλγικός ήρωας των παιδικών μας χρόνων είναι ακόμη εδώ για να μας κάνει να αφεθούμε στην αθωότητα που όλοι λίγο πολύ προσπαθούμε να κρύψουμε μέσα μας.
Η συνταγή δοκιμασμένη: το μαστίγιο και το καπέλο, αραχνιασμένοι τάφοι, σκελετοί και παγίδες, ατέλειωτο κυνηγητό με αυτοκίνητα (σκηνή ανθολογίας!), σιχαμερά έντομα. Όλα τα συστατικά σερβίρουν το απόλυτα γευστικό πιάτο της περιπέτειας υπό τη μαγική “κουτάλα” του σεφ που ακούει στο όνομα Stephen Spielberg.
